حجت الاسلام والمسلمین دکتررفیعی:
توصیه شده که کلام باید آگاهانه، مستدل، به دور از تمسخر، از روی عدالت، منطبق با عمل، پاکیزه، کریمانه و بدون ابهام باشد.
یکی از امور مهم در زندگی ما که به آن مبتلا هستیم مسئله گناهان صادر شده از زبان است چرا که این گناه دچار فراوانی و تنوع و بدون هزینه است به همین خاطر انسان بیشتر در معرض این معصیت است.
در آیات و روایات بر روی کنترل زبان بسیار سفارش شده است چراکه از زبان معاصی مختلفی صادر میشود و این معاصی در دسترس عموم مردم است و یکی از گرفتاریهای انسان در حوزه اخلاق، گرفتاریهای صادر شده از زبان است.
زبان در حقیقت کلید تمامی خیر و شر است به همین خاطر تأکید شده است انسان کمحرف باشد چرا که سکوت بابی از بابهای حکمت است.
- اولین صفت کلام خوب آگاهانه سخن گفتن است و این در مقابل کلام جاهلانه است.
- دومین صفت کلام خوب این است که کلام باید قوی و دارای بنیان محکم و دارای استدلال باشد.
اگر کسی محکم و مستدل حرف بزند سایر اعمالش نیز محکم خواهد بود چرا که انتخاب کلام مستدل و محکم میتواند راهگشای بسیاری از امور باشد.
- شکننده نبودن سخن ویژگی سوم یک کلام خوب است و باید بهگونهای باشد که سخن تحقیرکننده و دارای شماتت و ملامت نباشد که این مسئله در امور تربیتی بسیار مهم است.
- داشتن عدالت در اظهارنظرها ویژگی چهارم کلام خوب و متناسب با دستور الهی است که این مسئله در اظهارنظرهای سیاسی و اجتماعی بسیار نقشآفرین است.
- انطباق سخن همراه با عمل، ویژگی پنجم کلام خوب در قرآن کریم است به همین خاطر انسان باید گفتار و رفتارش متناقض نباشد.
- پاکیزه سخنگفتن ششمین صفت یک کلام خوب است چرا که اهل بهشت با همدیگر پاکیزه سخن میگویند.
- هفتمین صفت کلام خوب، کریمانه سخنگفتن با والدین و بزرگان است که باید جوانان به این مسئله اهتمام جدید داشته باشند.
- رسا سخنگفتن و دوری از ابهام و کنایه هشتمین صفت یک کلام خوب است.
